Kriegskunst zu Fus J.J. Wallhausena

Musztra Piechoty według "Kriegskunst zu Fus" J.J. Wallhausena

Poniżej zamieszczamy niemieckie komendy wg Johanna Jacoba Wallhausena wybrane i tłumaczone przez Tomasza Rejfa. Komenda ta stosowana jest w trakcie musztry Cywilband Regimentu. Niektóre z komend ilustrowane są rycinami.

Okładka

1. Renen und Glieder RECHT - równaj rzędy i szeregi

2. Rechts UMB - w prawo zwrot

3. Lincs UMB - w lewo zwrot

4. Rechts umbkehrt – w tył zwrot na prawo

5. Lincs umbkehrt - w tył zwrot na lewo

6. Herstellet euch – wróć

7. Schliest eurer Glieder von vornen zu – Ściśnijcie szeregi do przodka to jest aby się tylne szeregi ku pierwszemu zamknęły 

8. Offnet eurer Glieder von vornen zu – Rozprzestrzeńcie szeregi do przodka to jest przednimi szeregami naprzód.

9. Schliest eurer Glieder von hinden zu – Ściśnijcie szeregi nazad to jest aby się przednie szeregi ku tylnym zemknęły.

10. Offnet eurer Glieder von hinden zu – Rozprzestrzeńcie szeregi nazad - zadnimi szeregami nazad trochę wstąpiwszy.

11. Rechts Schliest eurer Renen – ścieśnijcie rzędy na prawo.

12. Lincs Schliest eurer Renen – ścieśnijcie rzędy na lewo.

13. Lincs Offnet eurer Renen – rozprzestrzenić rzędy na lewo

14. Rechts Offnet eurer Renen – rozprzestrzenić rzędyi na prawo

15. Rechts und Lincs Offnet eurer Renen – rozprzestrzenić rzędy prawo lewo

16. Rechts und Lincs Schliest eurer Renen – ścieśnijcie rzędy do środka z prawej i lewej.

17. Schliest eurer Glieder Und Renen – ścieśnijcie szeregi i rzędy.

18. Offnet eurer Glieder Und Renen – rozprzestrzenić szeregi i rzędy 

19. Rechts Schwendt euch – zachodź prawą stroną (prawy front narzuca, lewy drepta w miejscu) 

20. Lincs Schwendt euch – zachodź lewą stroną (lewy front narzuca, prawy drepta w miejscu)

21. Von vornen zu - naprzód (koniec manewrów z pkt 19 i 20)

22. Rechts dopplier eurer Glieder – dwójcie szeregi w prawo (podwojenie ilości ludzi w szeregu nie ilości szeregów)

23. Lincs dopplier eurer Glieder – dwójcie szeregi w lewo (podwojenie ilości ludzi w szeregu nie ilości szeregów)

24. Lincs dopplier eurer Renen - dwójcie rzędy w lewo (podwojenie ilości ludzi w rzędzie nie ilości rzędów, zachodzimy w lewo za sąsiada)

25. Rechts dopplier eurer Renen - dwójcie rzędy w prawo (podwojenie ilości ludzi w rzędzie nie ilości rzędów, zachodzimy w prawo za sąsiada)

"Dwójcie rzędy w prawo

Niech pierwszy rząd ustawi się po prawej ręce i niech drugi rząd tak się za nim ustawi, żeby drugi rząd  szedł ku prawej stronie do wewnątrz  i ustawił się za tym obok swojej prawej ręki, co czyni z rzędami to, co pokazano w pkt 23 odnośnie szeregów. Mianowicie, że parzyści ustawiają się za nieparzystymi. Żołnierzom powinno starczyć, że coś takiego  obserwują w rzedach,  zadbaj też o to, żeby idąc do środka równo trzymali się  w swoim rzędzie, żeby  żaden z nich nie wychodził poza innego, ale wszyscy  jednocześnie coś takiego wykonywali.

Jak pokazano w szlusowaniu rzędów, szlusowanie rzędów z rzędami albo z szeregami w prawo i w lewo, także wymaga dwojenia w rzędach, dwojakiego rodzaju z dwojeniem rzędów i szeregów i  ustawienia równo w takim porzadku, jak się zdwoiły i daj im się tak też ustawić."

Tłum. Maciej Nowak-Kreyer